Donuk omuz ne kadar sürer?

Donuk omuz (adeziv kapsülit), omuz ekleminin kapsülünün kalınlaşıp sertleşmesiyle hareketin ileri derecede kısıtlandığı bir durum. En zorlayıcı yanı süresi: çoğu vakada bir ile üç yıl arasında sürüyor.

Bu rakamı baştan bilmek önemli, çünkü birkaç haftada düzelme bekleyen bir kişi üçüncü ayda umudunu kesiyor.

Üç evre

1. Ağrılı (donma) evresi, yaklaşık 2 ile 9 ay. Ağrı ön planda ve giderek artıyor. Gece ağrısı tipik; o taraf üzerine yatmak zorlaşıyor. Hareket yavaş yavaş kısıtlanıyor.

2. Donmuş evre, yaklaşık 4 ile 12 ay. Ağrı bir miktar azalıyor ama hareket kısıtı belirginleşiyor. Kolu yana açmak, arkaya götürmek, saç taramak zorlaşıyor. Günlük hayatın en çok etkilendiği dönem bu.

3. Çözülme evresi, yaklaşık 5 ile 24 ay. Hareket kademeli olarak geri geliyor. Çoğu kişide belirgin düzelme oluyor, bir kısmında hafif bir kısıt kalabiliyor.

Evrelerin süreleri kişiden kişiye ciddi farklılık gösteriyor ve iç içe geçebiliyor.

Fizyoterapi ne yapıyor?

Süreci "atlatmak" gibi bir vaadi yok. Yaptığı şey evreye göre değişiyor ve bu ayrım kritik:

Ağrılı evrede: ağrıyı yönetmek ve mevcut hareketi korumak öncelik. Bu dönemde agresif germe zarar veriyor: ağrıyı artırıyor ve süreci uzatabiliyor. Yumuşak, ağrı sınırında kalan hareketler tercih ediliyor.

Donmuş evrede: hareket açıklığını artırmaya yönelik daha yüklü çalışma başlıyor. Manuel teknikler ve kademeli germe bu dönemde daha uygun.

Çözülme evresinde: kuvvet ve normal kullanım geri kazandırılıyor.

Yanlış evrede yanlış yoğunlukta çalışmak en sık yapılan hata. "Ne kadar zorlarsam o kadar çabuk açılır" doğru değil.

Kimlerde daha sık görülüyor?

• 40 ile 60 yaş arası
• Kadınlarda daha sık
• Diyabeti olanlarda belirgin biçimde daha sık ve daha uzun sürebiliyor
• Tiroid hastalığı olanlarda
• Omuzun uzun süre hareketsiz kaldığı durumlardan sonra (kırık, ameliyat, kol askısı)

Son madde önemli bir uyarı: bir omuzu gereğinden uzun süre hareketsiz bırakmak riski artırıyor.

Evde ne yapılabilir?

• Fizyoterapistinizin verdiği hareketleri günde birkaç kez, az tekrarla yapmak, haftada bir uzun seanstan daha etkili
• Sıcak uygulama egzersiz öncesi rahatlatabiliyor
• Gece ağrısı için kolun altına yastık koyarak pozisyon aramak
• Ağrının 24 saat içinde başlangıç düzeyine dönmesini gözetmek; dönmüyorsa yük fazla

Ne zaman hekime?

• Travma sonrası ani başlayan hareket kaybı (kırık ya da yırtık olabilir)
• Ateş, kızarıklık, şişlik
• Kolda güç kaybı ya da uyuşma
• Hiç düzelme olmadan aylar geçmesi

Özet

• Toplam süre genelde 1 ile 3 yıl; üç evreli.
• Fizyoterapinin yaklaşımı evreye göre değişiyor.
• Ağrılı evrede zorlayarak germek zararlı.
• Diyabet riski ve süreyi artırıyor.
• Az tekrarlı ve sık yapılan ev programı, seyrek ve yüklü çalışmadan iyi.

---

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayene yerine geçmez. Şikâyetinizin sebebi ancak sizi değerlendiren bir hekim veya fizyoterapist tarafından belirlenebilir; buradaki egzersizleri kendi başınıza uygulamadan önce danışın.